بعد از این که شما داده های خود را جمع آوری کردید، حال نوبت به تحلیل این داده ها و تفسیر نتایج آن ها می رسد. برخی داده ها به شیوه های آماری و با اعداد و ارقام تحلیل می شوند و برخی دیگر ماهیت آماری نداشته و با استفاده از منابع موجود به صورت تفسیری تحلیل می شوند. در این مقاله انواع روش های تحلیل داده ها را به صورت کامل به شما معرفی می کنیم.

بیشتر بخوانید: روش های تحلیل داده های مصاحبه

زمانی که صحبت از تحلیل داده ها می شود، عمدتاً روش های کمی راحت تر به ذهن ما می رسند و دلیل این امر آن است که روش های کمی رایج تر بوده و استفاده از آن ها نیز راحت تر است. اما امروز روش های کیفی نیز رواج پیدا کرده اند و بسیاری از پژوهشگران در کارهای خود از آن ها استفاده می کنند. در ادامه روش های تحلیل داده ها را به شما معرفی کرده ایم.

انواع روش تحلیل داده ها

۱- روش کمی

زمانی برای تحلیل داده ها از روش های کمی استفاده می کنیم که داده های ما از طریق ابزارهای تحلیل کمی اندازه گیری شده باشند. این ابزارهای تحلیل کمی همان روش های آماری برای جمع آوری داده ها هستند. البته توجه داشته باشید که روش کمی مستقل از روش کیفی نیست و بعد از به دست آوردن نتایج، نیاز خواهیم داشت که نتایج را به صورت کمی نیز تفسیر کنیم. انواع روش های کمی عبارتند از:

۱-۱- روش تحلیل توصیفی

در این روش یک جدول توزیع فراوانی به همراه آماره هایی مانند میانگین، انحراف استاندارد، میانه، مد و … به صورت گزارش ارائه می کنیم.

۱-۲- روش تحلیل مقایسه ای

در این روش یک شاخص را با شاخص دیگر مقایسه می کنیم و با عملگرهای بزرگتر، مساوی یا کوچکتر رابطه آن ها را نسبت به هم بررسی می کنیم. میانگین، انحراف استاندارد و واریانس از جمله این شاخص ها هستند.

۱-۳- روش تحلیل تبیینی (علّی)

در این روش با استفاده از شاخص های آماری به دنبال بررسی ارتباط میان دو یا چند متغیر هستیم. به عنوان مثال برابری میانگین دو جامعه را با استفاده از آزمون برابری میانگین ها می سنجیم.

۲- روش کیفی

در این روش، داده های مورد بررسی از نوع کیفی هستند و دیگر روش های کمی برای تحلیل آن ها کاربردی ندارند. بنابراین ما به عنوان پژوهشگر باید قدرت استدلال بالایی داشته باشیم و از پیش داوری در مورد نتایج خودداری کنیم. این روش بیشتر در زمینه های علوم انسانی کاربرد دارد. انواع روش های تحلیل کیفی عبارتند از:

۲-۱- روش تحلیل توصیفی

روش تحلیل توصیفی در پژوهش های کیفی به این صورت است که شما به عنوان مثال متن مربوط به مصاحبه را تحلیل می کنید و ارتباط میان اصطلاحات یا واژه های آن ها را بررسی می کنید.

۲-۲- روش تحلیل تبیینی (علّی)

در این روش به دنبال اطلاعاتی در مورد ارتباط میان علل و نتایج به دست آمده از شواهد هستیم. این روش از طریقه های مختلفی مانند مصاحبه، پرسشنامه، نمونه گیری تصادفی، مباحث گروهی و … انجام می گیرد.

۲-۳- روش تحلیل تفسیری

در این روش بیشتر به دنبال کسب تجربیات افراد و دیدگاه های مختلف هستیم. در این نوع مطالعات باید همواره به دنبال مقایسه دیدگاه های مختلف باشیم.

به طور کلی دو روش کمی و کیفی برای تحلیل داده ها داریم و اگر شما در مرحله اول تشخیص درستی در مورد نوع داده ها و نوع پژوهش خود داده باشید، در مراحل بعدی نیز برای تحلیل آن ها با مشکل خاصی مواجه نخواهید شد.

بیشتر بخوانید: تحلیل پوششی داده ها و شبکه عصبی